Το άτομο και η κοινωνία

Πόσο όμορφο και συγχρόνως ανακουφιστικό είναι για έναν άνθρωπο να αγαπά και να ζει ευτυχισμένα με την οικογένειά του. Να σέβεται τους προπάτορες του, να κάνει απογόνους και να επιτελεί το καθήκον του για αυτούς. Πόσο απαραίτητο είναι να αγαπά κανείς τον τόπο του, τα χώματα, που τον έθρεψαν και του έδωσαν τις πρώτες εικόνες της ζωής. Είναι τόσο ανθρώπινο ν’ αγαπάς τους γείτονές σου και να ενδιαφέρεσαι για την ευτυχία τους. Επιπροσθέτως πόσο χρήσιμο και πρώτης προτεραιότητας καθήκον είναι να προσπαθεί ο καθένας να γίνει καλύτερος περιορίζοντας κατά το δυνατόν τα ελαττώματα του και να καλλιεργεί τις θετικές πλευρές του χαρακτήρα του. Να επιδιώκει τη γνώση και διαρκώς να διευρύνει τους ορίζοντές του. Να είναι συγκαταβατικός, αλλά όχι αδιάφορος, στα ελαττώματα του διπλανού του και να μην τρέφει ψευδαισθήσεις ότι όλα είναι θέμα καλών προθέσεων.

   Όχι!   Είναι παράξενο τελικώς πλάσμα ο άνθρωπος! Διαθέτει μια μεγάλη βεντάλια πλεονεκτημάτων, με αξιοπρόσεκτες αρετές, με τεράστιες δυνατότητες λόγω της έλλογης ικανότητάς του, που η πορεία του χρόνου τον έκανε κυρίαρχο ον στην φύση. Μπορεί να κατέχει δυνατά αισθήματα αγάπης και αλληλεγγύης για τον συνάνθρωπό του αλλά συγχρόνως εμφανίζει και με μια σειρά έμφυτα ελαττώματα και αδυναμίες.

       Οι κακές πλευρές του ανθρώπου όμως  είναι αυτές που τελικά καθορίζουν σε μεγαλύτερο ποσοστό τις ιστορικές εξελίξεις. Οι νόμοι, οι περιορισμοί, οι έγνοιες μιας κοινωνίας, οι προβλεπόμενες ποινές και τιμωρίες για μια ακολουθία πράξεων και συμπεριφορών, είναι μια από τις κύριες απασχολήσεις μιας οργανωμένης κοινότητας και κυρίως είναι αποτρεπτικοί του κακού. Η τιμωρία για το κακό πλειοψηφεί κατά κράτος του επαίνου για το οποιοδήποτε καλό.

    Ένα από τα χειρότερα και συχνά απαντούμενα στην ιστορία ελαττώματα του ανθρώπου είναι η πλεονεξία. Ο άνθρωπος εύκολα γίνεται άπληστο και αχόρταγο πλάσμα. Δεν ικανοποιείται με αυτά που ήδη κατέχει. Θέλει αδιακόπως κι άλλα και ιδιαιτέρως αυτά που βλέπει να έχει ο διπλανός ή ο απέναντι του. Η ζήλεια και η συνεπαγόμενη εξ αυτής διάθεση διαρπαγής είναι η γενεσιουργός αιτία των διαιρέσεων, των δραμάτων και κατ’ επέκταση των πολέμων, που εκρήγνυνται λόγω αυτών των διαιρέσεων. Η ανθρώπινη ιστορία, δίπλα στο έπος των ανακαλύψεων και εφευρέσεων που βελτίωσαν τις συνθήκες της ζωής του ανθρώπου, έχει συγχρόνως στο ενεργητικό της και μια αλυσίδα σφαγών, αφανισμών και λεηλασιών.

  Κάποιοι ισχυρίζονται ότι όλα αυτά τα αρνητικά χαρακτηριστικά μπορούν να ξεπεραστούν, αν επικρατήσει η «καλή θέληση» από όλους. Πιστεύουν ότι μπορεί να δημιουργηθεί μια παγκόσμια κοινότητα χωρίς πολέμους, χωρίς διενέξεις και δράματα.   Ένας μόνιμα ειρηνικός κόσμος, χωρίς πολέμους και αίματα. Ισχυρίζονται ακόμα ότι στη Γη μπορεί να επικρατήσει μια διαρκής ειρήνη, που φυσική συνέπειά της θα είναι και η διαρκής πρόοδος.

Ο βιωματικός χρόνος                  

 Θέλω να ταλαιπωρήσω τη σκέψη μου αναμετρώντας την με το χρόνο. Δεν εννοώ βεβαίως τον αντικειμενικό χρόνο με τη θεωρητική υπόσταση και τις φιλοσοφικές του προεκτάσεις. Εδώ θέλω ν’ ασχοληθώ με κάτι πιο άμεσο, πιο χειροπιαστό, μα αρκετές φορές και πιο οδυνηρό. Τον προσωπικό μου χρόνο, το χρόνο της δικής μου διαδρομής. Να περιγράψω - εν ολίγοις – πώς τον αντιμετώπισα από τη στιγμή που συνειδητοποίησα την ύπαρξή μου στη ζωή μέχρι τώρα που διανύω την τελευταία φάση της.

 Με το χρόνο είχα σχεδόν πάντα μια διαφορά φάσης. Πότε εγώ ασθμαίνοντας τον κυνηγούσα, πότε αυτός απειλητικά με καταδίωκε. Είναι σπάνιες οι περιπτώσεις - κι αυτές μικρής διάρκειας – που συμβαδίζαμε ταιριασμένα και σε φάση. Μικρός κυνηγούσα το χρόνο, με τη μόνιμη έγνοια να μεγαλώσω όσο το δυνατόν πιο γρήγορα. Να γίνω συμμέτοχος σε μια σειρά δραστηριότητες, που ζήλευα και ήταν για μένα απαγορευμένες από τους μεγαλύτερους με την καθησυχαστική προτροπή

 « Δεν μπορείς τώρα! Θα τα κάνεις όταν μεγαλώσεις!»

Η απαγόρευση αυτή αντί να με καθησυχάζει, με πείσμωνε περισσότερο.

Ενώ ο χρόνος δεν βιαζόταν και είχε το δικό του ρυθμό, βιαζόμουν εγώ. Ένα αδιάκοπο τρέξιμο να προλάβω, αλλά άγνωστο τι. Σαν να με κυνηγούσαν. Ως παράδειγμα αναφέρω τη βιάση μου να μετέχω στα παιγνίδια με τα μεγαλύτερα αδέλφια μου, πλην όμως ματαίως. Γιατί όταν ικανοποιούσα έναν ηλικιακό όριο, αυτοί άλλαζαν κύκλους συναναστροφών κι ενδιαφέροντα.

 Θυμάμαι την όμορφη και λίγο μεγαλύτερη γειτονοπούλα μου, που όταν της εκδήλωσα – έστω με χοντροκομμένο τρόπο – το ενδιαφέρον μου γι αυτήν μου απάντησε, όπως η βοσκοπούλα στο γνωστό δημοτικό τραγούδι

«.. ..Είσαι μικρός ακόμα!»

Μα όταν μεγάλωσα κάπως αυτή είχε ήδη βάλει στεφάνι με άλλον και μάλιστα κυοφορούσε μια νέα ζωή. Ευτυχώς και το δικό μου ενδιαφέρον είχε εν τω μεταξύ αμβλυνθεί

 Θυμίζω – γιατί πολλά πράγματα ξεχνιούνται -  ότι παλαιότερα στην είσοδο κάθε κινηματογράφου υπήρχε ο εφοριακός που έλεγχε το κόψιμο των εισιτηρίων. Μαζί υπήρχε κι ένας αυστηρός ηλικιακός έλεγχος. Κάποιες ταινίες, που με τα σημερινά δεδομένα δεν περιείχαν τίποτε το ιδιαίτερο, χαρακτηρίζονταν από μια αυστηρή επιτροπή λογοκρισίας «ακατάλληλες για ανηλίκους». Εγώ για χρόνια ήμουν στο περίμενε με την προσμονή για κάτι το ιδιαίτερο. Όταν όμως ήρθε το πλήρωμα του χρόνου κι έγινα με τα τότε κριτήρια ενήλικος είδα ότι δεν έχανα και κάτι σημαντικό.

Ήταν όμως και κάποιες στιγμές που ήθελες να κρατήσουν για πάντα! Στιγμές που σε έπνιγαν από ευτυχία και πλήρωση. Τότε αρπαζόσουν απ’ τα κρόσσια του χρόνου με νύχια και δόντια στην απέλπιδα προσπάθεια να σταματήσεις την μονόδρομη πορεία του. Χωρίς όμως καμιά επιτυχία. Ήταν φωτεινά αστέρια, που έλαμψαν για λίγο στον σκοτεινό ουρανό και χάθηκαν στο αχανές έρεβος. Η μόνη εκ των υστέρων αμοιβή είναι η γλυκιά ανάμνηση που άφησαν και το άρωμα που διαχρονικά συντροφεύει τη σκέψη μου.

 Είμαι υποχρεωμένος όμως να θυμίσω ότι κάποια χρόνια ο προσωπικός μου χρόνος  «σταμάτησε». Ήταν τα χρόνια της ομηρείας. Στην περίπτωση αυτή, ενώ η ζωή έξω συνεχίζεται, εσύ απομονωμένος δεν μετέχεις καθόλου στις εξελίξεις. Απλώς πληροφορείσαι μερικώς τα συμβαίνοντα, αλλά δυστυχώς η περιγραφή δεν είναι συμμετοχή. Είναι μια ψευδαίσθηση. Στα χρόνια της ομηρείας πρέπει να προσθέσω και τα χρόνια της στρατιωτικής μου θητείας, που με τον τρόπο συμπεριφοράς των αρμοδίων απέναντί μου, επαξίως μπορούν και με το παραπάνω να χαρακτηριστούν ομηρεία! Μια ολόκληρη οκταετία από την αρχή του 1966 έως τουλάχιστον το τέλος του 1973. Όταν πια μπόρεσα να κινηθώ ελεύθερα έπρεπε να τρέξω για να καλύψω το χαμένο έδαφος. Κι αυτό δεν ήταν καθόλου εύκολο.

 Ακολουθεί η δημιουργική κατά το πλείστον τριακονταετία της εντατικής εργασίας. Η συνεχής επαφή με νέους ανθρώπους αποτέλεσε για μένα μια διαρκής αιμοδοσία, που μου έδινε τη δύναμη ν’ αντέχω τα εξοντωτικά ωράρια εργασίας. Σ’ αυτό το διάστημα έδωσα και πήρα πολλά. Τίποτα δεν μου χαρίστηκε, στηρίχτηκα μόνο στα δικά μου χέρια. Με αρνητικές αρχικές οικονομικές προϋποθέσεις, χωρίς καμιά σιρμαγιά, έφτιαξα τη δική μου οικογένεια και εξασφάλισα τις συνθήκες για την ανθρώπινη διαβίωσή της. Ακούγονται εγωιστικά αλλά δικαιούμαι κι εγώ λίγο να υπερηφανευτώ. Σ’ όλη αυτήν την πορεία υπήρξαν προβλήματα, αγκομαχητά αλλά και χαρές. Προσμονές για καλύτερες μέρες, ανεβάσματα και πτώσεις.

 Όμως αυτό δεν είναι η ζωή; Ένα σύνολο από γεγονότα ποικίλα, προβλήματα, στεναχώριες, χαρές και τελικά καταστάλαξη σε κάποια συμπεράσματα. Παράδειγμα η έκπτωση από την ψευδαίσθηση ότι μια κατηγορία ανθρώπων με μια ορισμένη ιδεολογική πανοπλία έχει όλα τα δίκαια, ενώ οι άλλοι όλα τ’ άδικα. Εκείνο που είδα είναι ότι παντού, σ’ όλες τις κοινωνικές τάξεις, σ’ όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης, σ’ όλα τα μορφωτικά επίπεδα υπάρχουν και κατοικοεδρεύουν όλοι οι ανθρώπινοι χαρακτήρες με τα προτερήματα και τα ελαττώματά τους. Καλοσύνη και κακία, μίσος κι αγάπη, αλληλεγγύη κι αδιαφορία, συνύπαρξη κι επιθετικότητα, δικαιοσύνη κι αρπακτικότητα. Αυτή είναι η ανθρώπινη κοινωνία. Τα έχει όλα και τα καλά και τα κακά.

 Αργότερα, συμπληρωμένα τα 65 μου, έγινα απόμαχος της εργασίας. Παραμέρισα οικειοθελώς δίνοντας χώρο κι ευκαιρία στους νεότερους. Τότε είδα πως είχα άπειρο ελεύθερο χρόνο. Ασυνήθιστος να την αράζω βρήκα εναλλακτικές και ελπίζω δημιουργικές νέες απασχολήσεις. Χρόνο για αβίαστη σκέψη, γράψιμο, περίπατοι, ταξίδια στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Όσο κι αν ακούγεται οξύμωρο αυτήν την περίοδο της ζωής μου την θεωρώ ως την πιο άνετη και δημιουργική.

 Τώρα δεν βιάζομαι πια! Ίσως και να προσπαθώ να πατήσω φρένο. Κυρίως όταν βρίσκομαι στα «χωρικά μου ύδατα». Βιάζομαι μόνον όταν βρίσκομαι σε «ξένους χώρους» και χάνω τις βολές μου. Όμως δεν γίνεται κι αλλιώς. Δεν μπορεί να είσαι απομονωμένος. Υπάρχει η οικογένεια, υπάρχουν φίλοι κι οι μετακινήσεις είναι αναπόφευκτες.

Ένα ακόμα πράγμα θέλω να υπογραμμίσω, κυρίως για τους μη έχοντες προσωπική εμπειρία στο θέμα. Άλλο είναι να μεγαλώνεις πηγαίνοντας από τα 11 στα 12 ( θετική ώθηση ), άλλο από τα 41 στα 42 ( ίσιος δρόμος ) κι άλλο από τα 77 στα 78 ( κατηφόρα ). Τότε ο χρόνος, που έρχεται καπάκι, προσθέτει όλο και μεγαλύτερο βάρος στο ήδη υπάρχον. Για αργότερα δεν ξέρω. Αν έχω την ευτυχία να ζήσω σας υπόσχομαι να σας μεταφέρω τη νέα εμπειρία μου!

 Εν κατακλείδει ένα έχω να πω:

 Βρίσκομαι σε περίοδο συνεχών εκπτώσεων. Οι δυνάμεις κι οι αντοχές του ανθρώπου δεν είναι για πάντα! Ο πρωινός μου περίπατος έγινε μικρότερος, η παραμονή μου μέσα στη θάλασσα κρατάει λιγότερο χρόνο. Το ίδιο ισχύει και για όλες τις πλευρές της ζωής. Αυτό το προσωπικό ξεγύμνωμα που κάνω δεν είναι τυχαίο. Το κάνω με πλήρη συνείδηση του πράγματος και ας θεωρηθεί σαν μια «οδηγία προς ναυτιλλόμενους». Μην γίνει παρεξήγηση Δεν περιέχει παράπονα. Είναι μόνο περιγραφές και διαπιστώσεις. Οι μεμψιμοιρίες δεν μου ταιριάζουν.

 Να το ξέρεις. Ενώ οι αλλαγές γίνονται σιγά- σιγά κι αδιακόπως, η συνειδητοποίησή τους είναι απότομη έως εκκωφαντική. Ο καθένας πρέπει να είναι προετοιμασμένος. Προσωπικά καλά την έβγαλα. Δόξα τω Θεώ.  

 

Ο βιωματικός χρόνος- μέρος δεύτερο
Ακολουθεί η δημιουργική κατά το πλείστον τριακονταετία της εντατικής εργασίας. Η συνεχής επαφή με νέους ανθρώπους αποτέλεσε για μένα μια διαρκής αιμοδοσία, που μου έδινε τη δύναμη ν’ αντέχω τα εξοντωτικά ωράρια εργασίας. Σ’ αυτό το διάστημα έδωσα και πήρα πολλά. Τίποτα δεν μου χαρίστηκε, στηρίχτηκα μόνο στα δικά μου χέρια. Με αρνητικές αρχικές οικονομικές προϋποθέσεις, χωρίς καμιά σιρμαγιά, έφτιαξα τη δική μου οικογένεια και εξασφάλισα τις συνθήκες για την ανθρώπινη διαβίωσή της. Ακούγονται εγωιστικά αλλά δικαιούμαι κι εγώ λίγο να υπερηφανευτώ. Σ’ όλη αυτήν την πορεία υπήρξαν προβλήματα, αγκομαχητά αλλά και χαρές. Προσμονές για καλύτερες μέρες, ανεβάσματα και πτώσεις.
Όμως αυτό δεν είναι η ζωή; Ένα σύνολο από γεγονότα ποικίλα, προβλήματα, στεναχώριες, χαρές και τελικά καταστάλαξη σε κάποια συμπεράσματα. Παράδειγμα η έκπτωση από την ψευδαίσθηση ότι μια κατηγορία ανθρώπων με μια ορισμένη ιδεολογική πανοπλία έχει όλα τα δίκαια, ενώ οι άλλοι όλα τ’ άδικα. Εκείνο που είδα είναι ότι παντού, σ’ όλες τις κοινωνικές τάξεις, σ’ όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης, σ’ όλα τα μορφωτικά επίπεδα υπάρχουν και κατοικοεδρεύουν όλοι οι ανθρώπινοι χαρακτήρες με τα προτερήματα και τα ελαττώματά τους. Καλοσύνη και κακία, μίσος κι αγάπη, αλληλεγγύη κι αδιαφορία, συνύπαρξη κι επιθετικότητα, δικαιοσύνη κι αρπακτικότητα. Αυτή είναι η ανθρώπινη κοινωνία. Τα έχει όλα και τα καλά και τα κακά.
Αργότερα, συμπληρωμένα τα 65 μου, έγινα απόμαχος της εργασίας. Παραμέρισα οικειοθελώς δίνοντας χώρο κι ευκαιρία στους νεότερους. Τότε είδα πως είχα άπειρο ελεύθερο χρόνο. Ασυνήθιστος να την αράζω βρήκα εναλλακτικές και ελπίζω δημιουργικές νέες απασχολήσεις. Χρόνο για αβίαστη σκέψη, γράψιμο, περίπατοι, ταξίδια στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Όσο κι αν ακούγεται οξύμωρο αυτήν την περίοδο της ζωής μου την θεωρώ ως την πιο άνετη και δημιουργική.
Τώρα δεν βιάζομαι πια! Ίσως και να προσπαθώ να πατήσω φρένο. Κυρίως όταν βρίσκομαι στα «χωρικά μου ύδατα». Βιάζομαι μόνον όταν βρίσκομαι σε «ξένους χώρους» και χάνω τις βολές μου. Όμως δεν γίνεται κι αλλιώς. Δεν μπορεί να είσαι απομονωμένος. Υπάρχει η οικογένεια, υπάρχουν φίλοι κι οι μετακινήσεις είναι αναπόφευκτες.
Ένα ακόμα πράγμα θέλω να υπογραμμίσω, κυρίως για τους μη έχοντες προσωπική εμπειρία στο θέμα. Άλλο είναι να μεγαλώνεις πηγαίνοντας από τα 11 στα 12 ( θετική ώθηση ), άλλο από τα 41 στα 42 ( ίσιος δρόμος ) κι άλλο από τα 71 στα 72 ( κατηφόρα )*. Τότε ο χρόνος, που έρχεται καπάκι, προσθέτει όλο και μεγαλύτερο βάρος στο ήδη υπάρχον. Για αργότερα δεν ξέρω. Αν έχω την ευτυχία να ζήσω σας υπόσχομαι να σας μεταφέρω τη νέα εμπειρία μου!
Εν κατακλείδει ένα έχω να πω:
Βρίσκομαι σε περίοδο συνεχών εκπτώσεων. Οι δυνάμεις κι οι αντοχές του ανθρώπου δεν είναι για πάντα! Ο πρωινός μου περίπατος έγινε μικρότερος, η παραμονή μου μέσα στη θάλασσα κρατάει λιγότερο χρόνο. Το ίδιο ισχύει και για όλες τις πλευρές της ζωής. Αυτό το προσωπικό ξεγύμνωμα που κάνω δεν είναι τυχαίο. Το κάνω με πλήρη συνείδηση του πράγματος και ας θεωρηθεί σαν μια «οδηγία προς ναυτιλλόμενους». Μην γίνει παρεξήγηση Δεν περιέχει παράπονα. Είναι μόνο περιγραφές και διαπιστώσεις. Οι μεμψιμοιρίες δεν μου ταιριάζουν.
Να το ξέρεις. Ενώ οι αλλαγές γίνονται σιγά- σιγά κι αδιακόπως, η συνειδητοποίησή τους είναι απότομη έως εκκωφαντική. Ο καθένας πρέπει να είναι προετοιμασμένος. Προσωπικά καλά την έβγαλα. Δόξα τω Θεώ.
*Τώρα 77 στα 78

Ο βιωματικός χρόνος - μέρος πρώτο
Θέλω να ταλαιπωρήσω τη σκέψη μου αναμετρώντας την με το χρόνο. Δεν εννοώ βεβαίως τον αντικειμενικό χρόνο με τη θεωρητική υπόσταση και τις φιλοσοφικές του προεκτάσεις. Εδώ θέλω ν’ ασχοληθώ με κάτι πιο άμεσο, πιο χειροπιαστό, μα αρκετές φορές και πιο οδυνηρό. Τον προσωπικό μου χρόνο, το χρόνο της δικής μου διαδρομής. Να περιγράψω - εν ολίγοις – πώς τον αντιμετώπισα από τη στιγμή που συνειδητοποίησα την ύπαρξή μου στη ζωή μέχρι τώρα που διανύω την τελευταία φάση της. Με το χρόνο είχα σχεδόν πάντα μια διαφορά φάσης. Πότε εγώ ασθμαίνοντας τον κυνηγούσα, πότε αυτός απειλητικά με καταδίωκε. Είναι σπάνιες οι περιπτώσεις - κι αυτές μικρής διάρκειας – που συμβαδίζαμε ταιριασμένα και σε φάση.
Μικρός κυνηγούσα το χρόνο, με τη μόνιμη έγνοια να μεγαλώσω όσο το δυνατόν πιο γρήγορα. Να γίνω συμμέτοχος σε μια σειρά δραστηριότητες, που ζήλευα και ήταν για μένα απαγορευμένες από τους μεγαλύτερους με την καθησυχαστική προτροπή
« Δεν μπορείς τώρα! Θα τα κάνεις όταν μεγαλώσεις!»
Η απαγόρευση αυτή αντί να με καθησυχάζει, με πείσμωνε περισσότερο.
Ενώ ο χρόνος δεν βιαζόταν και είχε το δικό του ρυθμό, βιαζόμουν εγώ. Ένα αδιάκοπο τρέξιμο να προλάβω, αλλά άγνωστο τι. Σαν να με κυνηγούσαν. Ως παράδειγμα αναφέρω τη βιάση μου να μετέχω στα παιγνίδια με τα μεγαλύτερα αδέλφια μου, πλην όμως ματαίως. Γιατί όταν ικανοποιούσα έναν ηλικιακό όριο, αυτοί άλλαζαν κύκλους συναναστροφών κι ενδιαφέροντα.
Θυμάμαι την όμορφη και λίγο μεγαλύτερη γειτονοπούλα μου, που όταν της εκδήλωσα – έστω με χοντροκομμένο τρόπο – το ενδιαφέρον μου γι αυτήν μου απάντησε, όπως η βοσκοπούλα στο γνωστό δημοτικό τραγούδι
«.. ..Είσαι μικρός ακόμα!»
Μα όταν μεγάλωσα κάπως αυτή είχε ήδη βάλει στεφάνι με άλλον και μάλιστα κυοφορούσε μια νέα ζωή. Ευτυχώς και το δικό μου ενδιαφέρον είχε εν τω μεταξύ αμβλυνθεί
Θυμίζω – γιατί πολλά πράγματα ξεχνιούνται - ότι παλαιότερα στην είσοδο κάθε κινηματογράφου υπήρχε ο εφοριακός που έλεγχε το κόψιμο των εισιτηρίων. Μαζί υπήρχε κι ένας αυστηρός ηλικιακός έλεγχος. Κάποιες ταινίες, που με τα σημερινά δεδομένα δεν περιείχαν τίποτε το ιδιαίτερο, χαρακτηρίζονταν από μια αυστηρή επιτροπή λογοκρισίας «ακατάλληλες για ανηλίκους». Εγώ για χρόνια ήμουν στο περίμενε με την προσμονή για κάτι το ιδιαίτερο. Όταν όμως ήρθε το πλήρωμα του χρόνου κι έγινα με τα τότε κριτήρια ενήλικος είδα ότι δεν έχανα και κάτι σημαντικό.
Ήταν όμως και κάποιες στιγμές που ήθελες να κρατήσουν για πάντα! Στιγμές που σε έπνιγαν από ευτυχία και πλήρωση. Τότε αρπαζόσουν απ’ τα κρόσσια του χρόνου με νύχια και δόντια στην απέλπιδα προσπάθεια να σταματήσεις την μονόδρομη πορεία του. Χωρίς όμως καμιά επιτυχία. Ήταν φωτεινά αστέρια, που έλαμψαν για λίγο στον σκοτεινό ουρανό και χάθηκαν στο αχανές έρεβος. Η μόνη εκ των υστέρων αμοιβή είναι η γλυκιά ανάμνηση που άφησαν και το άρωμα που διαχρονικά συντροφεύει τη σκέψη μου.
Είμαι υποχρεωμένος όμως να θυμίσω ότι κάποια χρόνια ο προσωπικός μου χρόνος «σταμάτησε». Ήταν τα χρόνια της ομηρείας. Στην περίπτωση αυτή, ενώ η ζωή έξω συνεχίζεται, εσύ απομονωμένος δεν μετέχεις καθόλου στις εξελίξεις. Απλώς πληροφορείσαι μερικώς τα συμβαίνοντα, αλλά δυστυχώς η περιγραφή δεν είναι συμμετοχή. Είναι μια ψευδαίσθηση. Στα χρόνια της ομηρείας πρέπει να προσθέσω και τα χρόνια της στρατιωτικής μου θητείας, που με τον τρόπο συμπεριφοράς των αρμοδίων απέναντί μου, επαξίως μπορούν και με το παραπάνω να χαρακτηριστούν ομηρεία! Μια ολόκληρη οκταετία από την αρχή του 1966 έως τουλάχιστον το τέλος του 1973. Όταν πια μπόρεσα να κινηθώ ελεύθερα έπρεπε να τρέξω για να καλύψω το χαμένο έδαφος. Κι αυτό δεν ήταν καθόλου εύκολο.

Ο αισιόδοξος φίλος μου
Πόσο αλήθεια θα ήθελα να αποκτήσω την ικανότητα και τη σωτήρια τεχνική του φίλου μου Τιμολέοντα ! Προχθές όταν για μια ακόμα φορά συναντηθήκαμε, με εκείνη τη δυνατή και μονίμως νεανική φωνή του, μου συνόψισε τη φιλοσοφία του
«Εγώ, φίλε Λευτέρη, μέσα στο σκοτάδι της δυστυχίας, πάντα αναζητώ μια αχτίνα φωτός, ένα ψήγμα ευτυχίας. Κολλάω πάνω του και συνεχίζω τη ζωή…»
Κι αυτός ο ισχυρισμός του δεν είναι κούφια λόγια ή ένας ψεύτικος κομπασμός. Από την εμπειρία που έχω γι αυτόν νομίζω ότι έχει βρει το φάρμακο της αισιοδοξίας. Όχι με το χαζοχαρούμενο τρόπο αποφυγής της πραγματικότητας, αλλά με τη σθεναρή μέθοδο της υπερπήδησης των προβλημάτων. Εγώ, μετά βαθιάς ομολογώ λύπης, δέχομαι πως είμαι η άλλη, η αντίθετη όψη, του νομίσματος. Αν μέσα στην ήρεμη πορεία της διαδοχής των θετικών συμβάντων στην προσωπική μου ζωή, εμφιλοχωρήσει ένα αρνητικό στοιχείο, κολλάω σ’ αυτό και βασανίζω αδίκως τον εαυτό μου
Παιδί με αγροτική προέλευση, ο Τιμολέων, έφυγε νωρίς από την πατρική εστία αναζητώντας τον δικό του δρόμο. Δεν είχε τις ψευδαισθήσεις της ακαδημαϊκής πορείας και κόλλησε σ’ έναν μάστορα μιας τέχνης σχετικής με την οικοδομή. Με θέληση κι αφομοιωτική ικανότητα σύντομα από μαθητευόμενος έγινε μάστορας αναζητώντας δικές του εργολαβίες.
Ευαίσθητος στα μηνύματα της εποχής, με αγάπη για τον τόπο και τον συνάνθρωπο του μπήκε με φόρα στο λαβύρινθο των πολιτικών οργανώσεων. Αυτό είχε τις συνέπειες βεβαίως στην επαγγελματική του πορεία και όλα πήγαν πίσω., Το είδε όμως ως αυτοδίκαιη προσφορά στο κοινωνικό σύνολο, Γνώρισε εκεί όλους τους τύπους των ανθρώπων, έμαθε τα κόλπα της ζωής, μάζεψε χρήσιμες κι άχρηστες εμπειρίες κι απόκτησε την ικανότητα της κρίσης πραγμάτων και καταστάσεων
Κάποια στιγμή το συνειδητοποίησε. Αρκετοί μπήκαν στο πολιτικό παιχνίδι όχι από διάθεση προσφοράς, αλλά ως την οδό οικοδόμησης της προσωπικής τους καριέρας. Άντεξε όσο μπορούσε, αλλά κάποια στιγμή πήρε τις αποφάσεις του με πλήρη συνείδηση των συνεπειών. Δεν είχε τα τυπικά προσόντα, ούτε την προσαρμοστική ικανότητα που ζητάει μια τέτοια διαδρομή κι έτσι στον επικεφαλής της οργάνωσης ξεκαθάρισε εγκαίρως τη θέση του
«Άκου σύντροφε. Βλέπω γύρω μου όλοι λίγο ή πολύ να τακτοποιούνται κι εγώ να παίζω το ρόλο της τελευταίας τρύπας του ζουρνά. Ήρθε λοιπόν η ώρα να δω λίγο και τον Τιμολέοντα… Χάρηκα που σας γνώρισα, αλλά ως εδώ. Αντίο…»
Οι προσπάθειες να μεταπειστεί πήγαν στράφι. Έδωσε στη συνέχεια με πείσμα τις μάχες του. Δεν ήταν εύκολη η πορεία, μα με την πάροδο του χρόνου απόκτησε το δικό του σπίτι, έφτιαξε οικογένεια, βρήκε την ευτυχία σε κύκλο μικρότερης κλίμακας. Όμως δεν έγινε αδιάφορος. Από συνήθεια ή ιδιοσυγκρασία παρέμεινε φανατικός παρατηρητής των συμβαινόντων γύρω του.
Τώρα μια σκέψη- σαν ενοχλητικό καρφί- στροβιλίζει μέσα στο μυαλό μου. Πώς γίνεται οι πολιτικοί σχηματισμοί και τα κόμματα να μη μπορούν να συγκρατήσουν στις γραμμές τους τέτοιους ικανούς και δυναμικούς ανθρώπους και στην πορεία να τους χάνουν ; Μήπως αυτές οι πρώιμες και έγκαιρες αποχωρήσεις μπορούν να ερμηνεύσουν την ανικανότητα των κομμάτων να ικανοποιήσουν τις λαϊκές προσδοκίες ;

Αντίβαρο στη δυστυχία την τάση για μελαγχολία και αυτοαπομόνωση είναι ένα ελεύθερο σεργιάνι στα ευχάριστα μονοπάτια της μνήμης. Κόντρα στον άνεμο, αντίθετα στο ρεύμα, ελαφροπατώντας με το νου πάνω στον αφρό των κυμάτων, μέσα στη φουρτουνιασμένη θάλασσα, ακολουθώντας το δικό σου μυστικό μονοπάτι των ψευδαισθήσεων

Πενιχρή σοδειά ( Γραμμένο τον Ιούνιο 1978)
1968... Καιρός του σπείρειν...
Ώρες σιωπής, μέρες στεναγμών, μονοπάτια του χρόνου ανηφορικά. Αγκομαχητά μέσα στο παγερό σκοτάδι. Η καρδιά πρόθυμη για ένα μήνυμα. Το αυτί κολλημένο στο ραδιόφωνο ακούει τις σιγανές φωνές, τα φτωχά μηνύματα της Ευρώπης. Real Politic που πληγώνει. Ραντεβού ακρίβειας μέσα στη νύχτα.
- Οκτώμιση θα κατεβαίνω το αριστερό πεζοδρόμιο. Να είσαι στην ώρα σου. Αν δεν έρθω, την άλλη Τετάρτη στο ίδιο μέρος.
Ύστερα γρήγορο κρύψιμο στους τέσσερις τοίχους, ανταλλαγή μηνυμάτων, τα νέα καθήκοντα, άνοιγμα της καρδιάς.
- Το πανό να πέσει την παραμονή της δίκης. Μαζί με τις χειρόγραφες προκηρύξεις. Πρόσεξε! Το φυτίλι να σου δώσει χρόνο να εξαφανιστείς. Να δώσουμε αμέσως την είδηση. Θα είναι ένα μήνυμα πως ο αγώνας συνεχίζεται.
- Νιώθω μετέωρος. Του ζήτησα μια κάλυψη για το καινούργιο σπίτι. Ορίσαμε ραντεβού μα μ’ έστησε. Συνέβη τίποτα ή άλλαξε γνώμη; Χρειάζεται να βρω ένα σπίτι, δε βλέπω όμως φως...
- Πρέπει να δώσουμε νέα κατεύθυνση. Να εκμεταλλευθούμε τη δράση με «νόμιμους» ανθρώπους. Να φτιάξουμε επιτροπές μέσα στις σχολές. Αιτήματα κι αγώνας για τα προβλήματα του χώρου τους. Με τρόπο. Όχι κατευθείαν στο κλαρί. Ας φυτέψουμε το σπόρο για το αύριο.
- Αποκατέστησα την επαφή με τα κορίτσια. Ήταν απομονωμένα εδώ και έξι μήνες. Πείναγαν σου λέω. Δεν έχουν κι ένα ρούχο ν’ αλλάξουν. Τους έδωσα ό,τι μπορούσα. Πρέπει να τα δει λίγο ο ήλιος. Έχουν βγάλει σπυράκια στο πρόσωπο.
- Στο άλλο ραντεβού θα σου φέρω τον νέο «Θούριο». Διακόσια κομμάτια. Στο ίδιο μέρος, την ίδια ώρα. Θα είναι τετρασέλιδος με προσωπογραφία του Ρήγα πάνω αριστερά.
Η ζωή συνεχίζεται αδιάφορη. Ερημιά μέσα στο πλήθος. Οι επιθυμίες ασυντόνιστες κυκλοφορούν σιωπηλά στους πολύβουους δρόμους, καταχωνιασμένες στα βάθη της καρδιάς. Στα γήπεδα κραυγές ακίνδυνες, διέξοδοι στη σιωπή...
Και η συζήτηση συνεχίζεται. Αρχίζουν τα ονειροπολήματα. Οι ήχοι στο δρόμο κοιμούνται.
- Θυμάσαι;...
Αναμνήσεις από καλύτερες μέρες. Ζεις με τον νου για ό,τι στερείσαι στην πραγματική ζωή. Σε στιγμές λιμού η ανάμνηση είναι σωσίβιο. Πράξη του ενστίκτου της αυτοσυντήρησης.
Μια παρτίδα χαρτιά. Χαράματα πια. Σιγανές φωνές μην ενοχλήσουμε αυτούς που κοιμούνται πίσω από το διπλανό τοίχο.
- Κοιταζόμασταν συνέχεια. Ένιωθα πως πρέπει να της μιλήσω. Η παρέλαση μόλις είχε τελειώσει κι αυτή περίμενε. Όμως δεν βρήκα το θάρρος. Την έχασα! Πόσες ευκαιρίες έφυγαν σαν το νερό μέσα απ’ τα δάχτυλα. Τη θυμάμαι ακόμα…
Οι ήχοι ξύπνησαν στο δρόμο μαζί με τα πρώτα αυτοκίνητα. Εμείς έχουμε κάνει τη νύχτα μέρα. Μες στο δωμάτιο τις σιγανές φωνές τις κόβει ξαφνικά το κουδούνι της εξώπορτας. Κόβεται η ανάσα, παγώνει το αίμα. Μουγκαμάρα. Δεν περιμένουμε κανέναν. Φοβόμαστε πως ο τρελός χτύπος της καρδιάς θα φτάσει στο δρόμο… Όμως πρέπει να είναι κάτι άλλο. Η πείρα λέει πως οι λύκοι δεν σε προειδοποιούν από την εξώπορτα. Σπάζουν την πόρτα και νάτους φάντης μπαστούνι μπροστά σου. Αν μ’ ακολούθησαν από το βράδυ, δεν θα μας χάριζαν μια ήσυχη νύχτα. Όχι. Περνάνε πελώρια τα δευτερόλεπτα. Κάποιος που θέλει να μπει στην πολυκατοικία, χτυπά αδιάκριτα τα κουδούνια.
- Έλεος, φίλε μου! Μας χρωστάς μια λαχτάρα!
Μέρες παρανομίας, μέρες ερημιάς. Αναζητάς ένα αποκούμπι. Ξεπεσμένοι Δον Κιχώτες ενώ η ζωή συνεχίζεται. Ψάχνεις έναν άνθρωπο συντονισμένο μαζί σου. Στους γνωστούς προκαλείς αμηχανία ως και φόβο. Δεν τους πλησιάζεις πια.
- Μια είδηση... μια είδηση! Έλεος πια!

Είναι μεγάλη δυστυχία η σκέψη σου να σκεπάζεται από τη δυστυχία των ανθρώπων του κόσμου όλου. Δε θα σου μείνει ασυννέφιαστη στιγμή. Πάντα θα υπάρχουν εστίες δυστυχίας. Ο δρόμος είναι αδιέξοδος. Δεν εννοώ να σου λείπουν οι ανθρωπιστικής φύσεως ευαισθησίες. Αλίμονο! Εννοώ να τις καταναλώνεις στο περίγυρό σου. Και εκεί υπάρχουν άνθρωποι που χρειάζονται τη βοήθειά σου και αυτή δεν είναι απαραίτητο να είναι μόνο οικονομική. Επειδή θα έχεις την αμεσότητα θα νιώσεις ζωντανά τη χαρά της προσφοράς. Σκέψου ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων να σκεφτεί με τον ίδιο τρόπο. Τότε ίσως υπάρξει μετρήσιμη βελτίωση

Μποτίλια στο πέλαγο
Σε είδα ανεπάντεχα και για λίγο καλέ, των νεανικών μου χρόνων, φίλε. Μια καλησπέρα προλάβαμε να πούμε πριν τον αναγκαστικό χωρισμό. Κι όμως αυτή η συνάντηση άνοιξε μέσα μου λεωφόρους αναμνήσεων, έγινε αιτία αναπόλησης του παρελθόντος κι αναγκαστική σύγκριση με το παρόν.
Δεν ξέρω ακόμα τους μετέπειτα σταθμούς της δικής σου πορείας, δεν ξέρω αν σταθερός κι ακλόνητος συνεχίζεις το νεανικό μας όνειρο ή αν στη πορεία έφαγες και συ τις κατραπακιές σο...υ. Όμως θέλω να ξέρεις. Έτσι κι αλλιώς σ’ αγαπάω όπως πάντα αγαπούσαμε την πατρίδα μας. Απλώς δεν μας κατανοούσαν ότι τη θέλουμε αλλιώς. Για μένα είναι ευκαιρία να σου πω- έστω κι έμμεσα- δυο τρία πράγματα δικά μου έστω κι δεν φτάσουν στ’ αυτιά σου μα δεν πειράζει. Τη δική μου ανάγκη καλύπτουν περισσότερο.
Στη ζωή μου φίλε συνάντησα φουρτούνες πολλές, μα κι ωραία απάγκια. Οι φουρτούνες δεν με φόβισαν, ίσα- ίσα μου έδιναν κουράγιο με πείσμα να συνεχίσω. Άλλα ήταν αυτά που με ταρακούνησαν. Βλέπεις τα πράγματα δεν πήγαν καλά. Κατηφόρισαν χαμηλά κι ήρθε ο θάνατος των ψευδαισθήσεων. Τίποτε δεν επαληθεύτηκε, τίποτα δεν είναι όπως τα ονειρευτήκαμε. Όμως κι αυτό θα το άντεχα γιατί μέσα μου υπήρχε μεγάλο απόθεμα δύναμης.
Εκείνο που δεν άντεξα είναι η εσωτερική διάψευση. Εχθρός δεν ήταν μόνο ο «ταξικός». Το σκουλήκι μπήκε μέσα στα σπλάχνα μας και μετάδωσε την αρρώστια παντού. Βρίσκεται μέσα στον καθένα μας. Χριστέ μου πού πλέον να στηριχτείς; Καλά εμείς προλάβαμε και ζήσαμε χαρές. Κι οι νέες γενιές ας νιώσουν τις ίδιες.
Η φιλοδοξία κινητοποιεί, η φαντασία πλάθει τ’ όραμα, η δύναμη παράγει έργο.
Τους το εύχομαι μ’ όλη τη ψυχή μου, ελπίζοντας ότι θα δώσουν την προσωπική τους μάχη. Τίποτα δε χαρίζεται και τίποτα δεν κατακτιέται χωρίς κόπο και πείσμα…….

Η αντίληψη της μοναξιάς την εποχή της τεχνολογίας
Στην εποχή της τεχνολογίας άλλαξε και η αντίληψη της μοναξιάς. Πράγματι γύρω σου μπορεί να μην υπάρχει κανείς και από τον υπολογιστή ν’ ακούς την ιδιαίτερη φωνή της Φλέρυ Νταντωνάκη στο Μεγάλο Ερωτικό, ενώ συγχρόνως τα ηχητικά μηνύματα να σε προειδοποιούν ότι μια φίλη απ’ τη Μελβούρνη σου στέλνει την καλημέρα της κι ένας γνωστός απ’ το Λονδίνο σου δείχνει ζωντανό στιγμιότυπο της αγοράς. Αν ενδιαφέρεσαι μπορείς να μάθεις on lin...e τα συμβαίνοντα στον κόσμο. Βρίσκεις χιλιάδες εικόνες και βίντεο κάθε ποιότητας από άγνωστα και μακρινά κι απρόσιτα μέρη, διαβάζεις σχόλια από ανθρώπους με ποικίλα ενδιαφέροντα και μέσα στα σκουπίδια που πιθανόν θα συναντήσεις θα ανακαλύψεις κι ακατέργαστα διαμάντια.
Αλήθεια σε ποια εκδήλωση των ανθρωπίνων συναντήσεων δεν συναντάς και τις άσχημες αντιδράσεις ανθρώπων που απεγνωσμένα αναζητούν ακροατές να πουν τον εσωτερικό τους πόνο ; Στις κομματικές συνελεύσεις, στα κέντρα διασκέδασης, που στριμωγμένα ακούς το «είδωλό» σου να παίζει ή να τραγουδά, πληρώνοντας ανεξήγητο τίμημα αυτής της «ευχαρίστησης» ;

Ο χρόνος….
Ο χρόνος είναι χωνευτήρι.. των πάντων. Όλα τα πλάθει, όλα τ’ αλέθει, μα τα περισσότερα να πετά, ως άχρηστα, στο άπατο πηγάδι της λησμονιάς. Μην είστε όμως βέβαιοι ότι πάντα έκανε τη σωστή επιλογή κι αξιολόγηση σ’ αυτά που κράτησε, ως τελικό απόσταγμα του, κι αφού τα φούρνισε για να ψηθούν μας τα παραδίδει, ως ιστορική παρακαταθήκη.
Πολλές φορές η επιλογή είναι αυθαίρετη, άδικη και παραπλανητική. Στηρίχτηκε σε συγκυριακές επιδράσεις, σε πολιτικές ή θρησκευτικές ανα...στολές, σε αποτελέσματα της πίεσης κάποιων κυρίαρχων ομάδων, ακόμα και σε τυχαία συμβάντα. Έτσι με αρκετή επιφύλαξη ας αντιμετωπίζουμε το τελικό έδεσμα που μας προσφέρεται, ως η μόνη και τελική αλήθεια. Αυτό ας είναι το πεδίο άσκησης της προσωπικής μας σκέψης και κρίσης.
Μια παραίνεση έχω να κάνω. Επειδή μπορεί να θεωρηθεί ως έπαρση την απευθύνω στον εαυτό μου. «Κύριε, χρειάζεσαι μια τακτοποίηση μέσα στον κυκεώνα που επικρατεί στον εγκέφαλό σου. Ας δημιουργήσεις έναν προθάλαμο υποδοχής και επεξεργασίας κάθε πληροφορίας που μπαίνει μέσω των αισθήσεων στο μυαλό σου. Ανάλυση κι αξιολόγηση. Τότε και μόνο τότε θα εισέρχεται σε ενδότερα διαμερίσματα. Εκεί θα κατασταλάζουν οι γνώμες και θα λαμβάνονται οι αποφάσεις. Οι εν θερμώ βιασύνες ποτέ δεν οδήγησαν σε σωστές κατευθύνσεις. Η ζωή του ανθρώπου δεν είναι απέραντη, είναι όμως αρκετή να δώσει χρόνο για θετική κατάληξη

Ο φόβος του Θεού - Του Λευτέρη Τσίλογλου

| Ο φόβος του Θεού - Του Λευτέρη Τσίλογλου

Πρός:

Επισύναψη (Bcc):

Το e-mail σας:

Μήνυμα:

Αναρτήθηκε την 09 Μαϊου 2012, 23:24
Αρθρο του/της: Λευτέρης Τσίλογλου

Η θρησκευτικότητα στην εποχή των παιδικών μας χρόνων ήταν διάχυτη κι έντονη σ’ όλες της δραστηριότητες της μικρής μας κοινωνίας. Ο φόβος για την τιμωρία που μας επιφυλάσσεται, αν εκτραπούμε από το δρόμο της εκκλησίας, ήταν κυρίαρχος και μόνιμος σύντροφος στη σκέψη μας. Καθημερινό βάσανο, αλλά και προστατευτικό πέπλο. Μέτρο σύγκρισης και σημείο αναφοράς της κάθε πράξης μας.

Κάθε σπίτι, παρά τη στενότητα του χώρου, είχε σε μια γωνιά, ψηλά στον τοίχο, τις εικόνες. Πάντα παρούσα η βρεφοκρατούσα Παναγία, κυρίαρχη σε κάθε επίκληση  για βοήθεια, αλλά και απάγκιο λιμάνι ελπίδας. Δίπλα της ο κονταροφόρος Άη Γιώργης, που σκοτώνει τον κακό δράκο. Το καντήλι χωρίς διακοπή ήταν αναμμένο για να υπενθυμίζει, με τ’ ασθενικό του φως, την κυριαρχία πάνω μας της υπάρξεως του Θεού. Αυτός είναι πανταχού παρών και τα πάντα πληρών. Μπορεί να παρακολουθεί και να καταγράφει κάθε πράξη και σκέψη μας. Συνεχής υπενθύμιση του γεγονότος ότι οι άνθρωποι είναι φθαρτά κι αδύνατα πλάσματα πάνω στη φύση. Ότι η ζωή μας είναι ένα πεπερασμένο πέρασμα προς την αιωνιότητα κι αναλόγως της επίγειας συμπερι-φορά μας θα αμειφθούμε με τα καλά του Παραδείσου ή αντίθετα θα τιμωρηθούμε αιωνίως με τα αποτρόπαια βασανιστήρια της Κόλασης. Στο πυρ το εξώτερον

Η αξιοπρεπής έξοδος
Ευελπιστώ πως έχω μια εσωτερική ισορροπία. Αυτή η πίστη στηρίζεται στην πεποίθηση ότι με βάση τα αντικειμενικά δεδομένα, η στάση μου στη ζωή ήταν αξιοπρεπής. Σήμερα για ένα πράγμα είμαι στη πρίζα. Όχι γι’ αυτά που έγιναν, αλλά γι’ αυτά που θα ‘ρθουν. Που δεν θα είναι κυρίως χαρές, αλλά πόνοι, απώλειες αγαπημένων προσώπων, προσωπική ανησυχία για το μελλοντικό δυσάρεστο ενδεχόμενο αδυναμίας να αυτοεξυπηρετούμαι. Θα ήταν δώρο Θεού να φύγω όρθιος με έν...α ανώδυνο και γρήγορο τρόπο. Αλλά να το ξεκαθαρίσω: Δεν θέλω σύντομα. Χρειάζομαι κάποια χρόνια ακόμα όρθιος και με το μυαλό να λειτουργεί όσο αυτό είναι δυνατό για να προλάβω να κάνω κάποια πράγματα που οφείλω στον εαυτό μου.
Χριστέ μου, ας μην καταντήσω σαν εκείνους τους μονόχνοτους ανθρώπους που βλέπω όλο και συχνότερα γύρω μου! Είναι τόσο εύκολο και τόσο βολικό να ζεις στο δυσδιάστατο κόσμο σου, χωρίς τους επικίνδυνους κλυδωνισμούς του πάνω-κάτω. Μόνο αριστερά-δεξιά, μπρος και πίσω. Μόνο γκρίνια και παράπονα! Έχω γνωρίσει πολλών ειδών συλλέκτες και τους περισσότερους θαυμάζω για το πείσμα και τις θυσίες που υποβάλλονται. Όμως υπάρχουν και καινοφανείς κατηγορίες που δεν τις θαυμάζω καθόλου. Είναι οι συλλέκτες πραγματικών ή κατασκευασμένων αρνητικών ειδήσεων. Τις παρουσιάζουν με μια ανεξήγητη για μένα χαρά.
Χριστέ μου ! Ποτέ δεν είναι ευχαριστημένοι, πάντοτε έχουν μούτρα Όλο οι άλλοι φταίνε, εκτός από αυτούς. Όχι δεν τη θέλω αυτή την κατάντια! Ακόμα δεν θέλω να γίνω στα τελευταία μου τσιγκούνης. Ούτε στα χρήματα και τα υλικά αγαθά, αλλά - και κυρίως- ούτε στα αισθήματα…
Δείτε περισσότερα

Τις γενικές θεωρήσεις τις εξάντλησα ή καλύτερα με εξάντλησαν αυτές. Ήρθε η εποχή να εντρυφήσω στις λεπτομέρειες, την καταγραφή και περιγραφή των μικρών πραγμάτων, των άσημων ανθρώπων, των αμελητέων πράξεων. Εκεί θέλω να στρέψω την προσοχή μου και να αφιερώσω τον υπόλοιπο χρόνο μου. Να γονατίσω στη μάνα γη και να την προσκυνήσω, να μυρίσω το χώμα, να χαϊδέψω το χορτάρι και την πέτρα. Να βάλω το χέρι μου στο νερό που κυλάει αδιάκοπα στο ρηχό ρυάκι, δίνοντας ζωή στα ορατά κι αόρ...ατα με γυμνό μάτι πλάσματα που βρίσκονται σιμά του.
Εκ πρώτης όψεως αυτός ο στόχος ακούγεται προσβάσιμος, ευκολοπέραστος, πιο βατός. Στη πράξη όμως τα πράγματα δεν είναι καθόλου έτσι.
Είναι πολύ εύκολο να αγαπάς όλη την απρόσωπη κι απροσδιόριστη ανθρωπότητα. Είναι τόσο ανακουφιστικό να δείχνεις τη συμπαράσταση και την ηθική σου στήριξη σε κάθε ανώνυμο και μακρινό πάσχοντα. Να έχεις ευαισθησίες οικολογικές, να συμπαρατάσσεσαι με τα διάφορα κινήματα καλών προθέσεων, που ξεφυτρώνουν παντού.
Το δύσκολο είναι να αγαπάς και να αντέχεις το διπλανό σου, αυτόν που η παρουσία του σε ενοχλεί για συγκεκριμένους και διάφορους λόγους, ακόμα και αισθητικούς. Να είσαι εντάξει με την οικογένειά σου, τους συνεργάτες σου στη καθημερινή επαφή στην εργασία σου, την ενδεχόμενη ύπαρξη ατόμου στο στενό οικογενειακό ή φιλικό σου περιβάλλον που έχει αποκλίνουσα συμπεριφορά, μια αρρώστια, μια δυσμορφία κι ό,τι άλλο ανάλογο. Να υπομένεις το μωρό του διπλανού διαμερίσματος, που με το κλάμα του δεν σου επιτρέπει να κλείσεις μάτι. Το σκύλο από απέναντι, που οι άπονοι ιδιοκτήτες τον έχουν δεμένο, χωρίς παρέα και βόλτες, κι αυτός απεγνωσμένα ζητάει βοήθεια.
Κάνε, λοιπόν τη μικρή δική σου νησίδα ευτυχίας μέσα στον ορυμαγδό της ανεπάρκειας που κυκλοφορεί ανά τας ρύμας και τους οδούς. Η αντοχή στα συμβαίνοντα απαιτεί βαρύ φορτίο ανέχειας, κατανόησης και υπομονής. Αλίμονο σου αν δεν το διαθέτεις.

Απόπειρα σπουδής στην έννοια της ισότητας (προσωπική άποψη)
Η μαθηματική αντίληψη της ισότητας είναι η ταύτιση. Αυτή είναι η μηχανιστική αντίληψη για την έννοια της ισότητας και δεν ικανοποιεί το φιλοσοφικό της περιεχόμενο. Καλύτερο και περιγραφικότερο είναι το σύνθημα :
Ό λ ο ι . ε ί μ α σ τ ε . ί σ ο ι . κ ι .ό λ ο ι . ε ί μ α σ τ ε. πάλι . δ ι α φ ο ρ ε τ ι κ ο ί. ...
Όπως ο κάθε άνθρωπος ...έχει τα δικά του δακτυλικά αποτυπώματα, τη δική του αλυσίδα DNA, με την έννοια της ισότητας δεν εννοούμε την ταύτιση, αλλά την ισότιμη συμμετοχή στα δικαιώματα της ζωής και στα δρώμενα εντός της κοινωνίας μέσα στην οποία διαβιούμε και στις ευκαιρίες που παρέχονται.
Όπως δε μπορούμε να απαιτήσουμε όλοι οι άνθρωποι να έχουν το ίδιο μπόι, το ίδιο χρώμα επιδερμίδας και μαλλιών, άλλο τόσο δε μπορούμε να ισχυριστούμε ότι έχουν την ίδια όρεξη για δημιουργία και προκοπή και ότι διαπνέονται από την ίδια φιλοδοξία, το ίδιο πείσμα, την ίδια εργατικότητα για εξέλιξη και προσωπική πρόοδο.
Επίσης δεν μπορούμε να ισχυριστούμε ότι είναι εφοδιασμένοι με την ίδια πνευματική ικανότητα. Δεν εννοώ την καλλιέργεια μετά τη γέννηση, αλλά τα εκ γενετής πνευματικά χαρακτηριστικά και τα εν δυνάμει ταλέντα.

Ο σ κ λ η ρ ό ς δ ί σ κ ο ς
Χιλιάδες σκέψεις, ίσως κάποιες ενδιαφέρουσες. Όνειρα μικρά ή μεγαλεπήβολα - με πήλινα όμως πόδια – επιθυμίες αθώες ή αμαρτωλές, χαρές μεγάλες ή μικρές, λύπες αφόρητες τις πήρε πλέον το ποτάμι αφού ποτέ δεν καταγράφτηκαν κάπου και τις πέταξε στον απέραντο κι απρόσωπο ωκεανό της λησμοσύνης.
Τώρα που το σκέπτομαι μια νέα ιδέα γεννιέται στο μυαλό μου.
Πόσο χρηστικό, πόσο νεωτερικό, αλλά και πόσο ριψοκίνδυνο θα ήταν, αν όλα αυτά μπορούσαν ν...α ήταν ήδη καταγραμμένα σ’ έναν ενσωματωμένο σκληρό δίσκο μέσα στον εγκέφαλό μας. Βεβαίως επικαλούμαι τεχνολογία που για μεγάλο τμήμα της προσωπικής μου διαδρομής δεν ήταν ακόμη κατάκτηση του ανθρώπινου πολιτισμού, αλλά το φαντάζεστε, κάνοντας ένα απλό κλικ να μπορούσες ανά πάσα στιγμή ν’ αναβιώνεις το κάθε τι μ’ όλες τις αυτονόητες θετικές ή αρνητικές τους συνέπειες; Τουλάχιστον θα είχε, για μένα κι ίσως για λίγους δικούς μου, κάποιο ενδιαφέρον……

Α ι σ ι ο δ ο ξ ί α
Τίποτα δεν είναι μόνιμο, τίποτα δεν είναι οριστικό και τελεσίδικο. Μέσα από τον πυκνό ιστό των απαγορεύσεων, μες από τα αλλεπάλληλα τείχη των δυσκολιών, η ζωή βρίσκει μονοπάτια αόρατα στο γυμνό μάτι να εισχωρήσει και να δημιουργήσει τους πρώτους θύλακες της επόμενης φάσης.

Τ ο «σ π ί τ ι»
Τα γράμματα είναι η πρώτη ύλη. Εύπλαστη και βολική. Οι λέξεις τμήματα προκατασκευασμένα. Μπορείς να επιλέγεις ή να πλάσεις κι εύληπτα δικά σου. Ο συνδυασμός τους αποτελεί καλή ή κακή πρόταση. Ενδιαφέρουσα και γλαφυρή ή πλήρως αδιάφορη. Η αλληλουχία και η κατανομή τους, ο συνδυασμός των προτάσεων είναι επιλογή του δημιουργού. Το σύνολο τους ευελπιστεί να είναι ένα «σπίτι». Μπορεί να ’ναι όμορφο ως εικόνα και να εκπέμπει θαλπωρή ή αντίθετα να είναι κρύο κι απωθητικό Μπορεί να σε καλεί να χωθείς στην αγκαλιά του ή να σε πνίγει και να θέλεις απελπισμένα να δραπετεύσεις. Πάντως οι εντυπώσεις για το «σπίτι» δεν είναι ίδιες για όλους τους ανθρώπους. Για το ίδιο δημιούργημα μπορείς να συναντήσεις όλο το φάσμα των αντιδράσεων. Ανθρώπινο χαρακτηριστικό. Το δέχεσαι θέλεις δε θέλεις

Ε ξ ο μ ο λ ό γ η σ η
Αισθάνομαι πεσμένος. Σωματικά πεσμένος. Όμως σημειώνω τούτο: Παρά το επιπλέον βάρος που κουβαλώ- κακώς - πάνω μου, εξαιτίας της αδρανειακής αδηφαγίας, που απτόητη μέχρι πριν λίγο χρόνο συνεχιζόταν, παρά τους πόνους της ισχιαλγίας που με κυκλώνουν, φυσική συνέπεια της χρονικής διαδρομής, μέσα μου εντέλει, χωρίς ντροπή σας εξομολογούμαι ότι ζει και βασιλεύει ένα νέο παλικαράκι με ολάκερη τη δύναμη της νιότης, με την ακόρεστη όρεξη για νέα γνώση και την υπ...όγεια επιθυμία για νέες εμπειρίες.
Ζητώ χρόνο και περιθώρια ζωής, χωρίς να είναι διευκρινισμένος ο δέκτης αυτού του αιτήματος. Γνωρίζω ότι η απαίτησή μου εμπεριέχει κάποιον εγωισμό, αλλά επιτέλους να πω κι εγώ φωναχτά όλα αυτά που από χρόνια είναι εντός μου μυστικά καταχωνιασμένα

Έχω στο μυαλό πολλά να πω και να κάνω. Έστω φιλοδοξώ. Τι κέρδισα από τη σιωπή τόσων δεκαετιών; Όλων εκείνων των χρόνων που οι καθημερινές ανάγκες εξασφάλισης των όρων της οικογενειακής επιβίωσης, επέβαλαν έναν αδιάκοπο και εντατικό επαγγελματικό τρόπο ζωής που απορροφούσε όλη τη σκέψη και τη δύναμη. Τι κέρδισα, αλήθεια, από μια παρεξηγημένη αντίληψη σεμνότητας, που το μόνο που πετυχαίνει στην ουσία είναι να δίνει χώρο στους θρασείς ν’ αλωνίζουν μόνοι τους, περιφέροντας «ανά τας ρύμας και τας οδούς» την μεγεθυμένη μετριότητά τους. Αυτό είναι ένα από τα συμπεράσματα της προσωπικής μου διαδρομής. Δεν έχω παράπονο. Τι νόημα θα είχε άλλωστε! Είναι διαπίστωση και ως τέτοια θα ήθελα να προσληφτεί. Είναι προσέτι μια οδηγία στους μελλοντικούς ναυτιλλόμενους.

Ό ν ε ι ρ ο
Υπέροχες ανοιξιάτικες μυρωδιές ! Κάθομαι ανάμεσα στις ανθισμένες λεμονιές και νιώθω μεθυσμένος. Κλείνω τα μάτια κι ονειρεύομαι. Γιατί όχι; Κανείς δε μπορεί να το απαγορεύσει. Τα όνειρα άλλωστε τίποτα δε στοιχίζουν. Είμαι στη γαλάζια θάλασσα και πετώ πάνω απ’ τα κύματα μαζί με τα θαλασσοπούλια. Οι συνήθως άνοστες κραυγές τους αποκτούν τώρα μια μελωδικότητα. Κάνω κι εγώ σιγόντο. Εκεί στη δυτική άκρη του ορίζοντα ένα αιμάτινο ποτάμι αρχίζει να ρέει τη λάβα του. Δ...ίνει στην ατμόσφαιρα νέο χρώμα κι εντύπωση, ενώ η μέρα κουνάει το μαντήλι και με αποχαιρετά.
Ρωτούν κάποιοι. Τι είναι ε...υτυχία; Κι η απάντηση είναι τόσο απλή, σαν την αγνότητα ενός παιδικού προσώπου. Η.. ε υ τ υ χ ί α.. ε ί ν α ι .. η.. ί δ ι α.. η.. ζ ω ή. Δε λέω! Μια σειρά δυσκολίες και προβλήματα συναπαντάς στην πορεία της, ακόμα και δράματα, υφίστασαι τις οδυνηρές συνέπειες του χρόνου, μα εσύ μην κολλάς εκεί. Απορρόφησε τις λίγες υπέροχες στιγμές. κλείδωσέ τες στο προσωπικό νοητό ερμάρι της μνήμης σου κι όταν δυσκολεύεσαι άνοιγέ το και ξανάζησε την ευτυχία !
Μα είναι ψευδαίσθηση, θα μου πεις ! Και λοιπόν; Όλα περνούν και φεύγουν. Εσύ αλυσόδεσε τα δευτερόλεπτα που απτόητα φεύγουν και κάνε την προσωπική σου συλλογή.
17 Μαρτίου 2015